Nhúng ảnh
Dùng lại tự do theo giấy phép CC BY 4.0, giữ dòng ghi nguồn bên dưới.
<img src="https://quanlydien.com/kien-thuc/tiet-kiem-dien/tinh-tien-dien-nha-tro-dung-chung-cong-to/tinh-tien-dien-nha-tro-dung-chung-cong-to.svg" width="800" height="400" alt="Chia tiền điện nhà trọ dùng chung công tơ">
<p>Ảnh: <a href="https://quanlydien.com/kien-thuc/tiet-kiem-dien/tinh-tien-dien-nha-tro-dung-chung-cong-to/">Quản Lý Điện</a>, CC BY 4.0</p>
Khi cả dãy trọ dùng chung 1 công tơ, tổng tiền điện tính theo đúng biểu giá bậc thang — luật chỉ quy định mức trần này. Cách chia lại cho từng phòng (theo người ở, theo diện tích, hay theo công tơ phụ) do chủ nhà tự quyết, không bị luật bắt buộc.
Vì sao nhà trọ thường chỉ có 1 công tơ chung?
Theo Thông tư 60/2025/TT-BCT, mỗi địa chỉ nhà cho thuê chỉ được ký 1 hợp đồng mua điện với bên bán điện, nên gần như mọi dãy trọ đều dùng chung 1 công tơ tổng, dù các phòng có lắp thêm công tơ phụ để tự đo hay không. Công tơ phụ (nếu có) chỉ giúp chủ nhà biết phòng nào dùng bao nhiêu, không phải hợp đồng riêng với điện lực — xem đầy đủ quy định hợp đồng và định mức theo số người ở tại bài điện nhà trọ theo Thông tư 60.
Tổng tiền điện của cả dãy được tính ra sao?
Tổng tiền điện tối đa được thu tính theo biểu giá bậc thang (mỗi kWh còn gọi là 1 số điện, xem 1 kWh là gì) nhân với số định mức hợp lệ — cứ 4 người ở được tính 1 định mức theo Thông tư 60/2025/TT-BCT — không phải chủ nhà tự đặt giá mỗi số điện. Bài này không nhắc lại cách tính mức trần đó, xem bảng đủ 6 bậc tại giá điện bậc thang và cách tính tiền điện. Phần dưới đây trả lời câu hỏi khác: sau khi đã có tổng tiền điện hợp lệ, chia lại cho từng phòng bằng cách nào.
Nhập tổng số điện của công tơ tổng và số người thuê đã kê khai để ra tổng tiền tối đa cả dãy — đây là số đem chia cho từng phòng ở mục dưới.
3 cách chia tổng tiền điện cho từng phòng
Luật quy định mức trần tổng số tiền được thu, nhưng không quy định cách chia số đó cho từng phòng — chủ nhà và người thuê tự thoả thuận, thường theo 1 trong 3 cách sau.
- Cách 1 — Theo số người ở. Đếm tổng số người đang ở cả dãy, chia tổng tiền điện đều theo đầu người, rồi nhân với số người mỗi phòng. Đơn giản, không cần lắp thêm gì, nhưng có thể lệch nếu phòng ít người lại dùng nhiều máy lạnh hơn phòng đông người.
- Cách 2 — Theo diện tích phòng. Chia tổng tiền điện theo mỗi m², rồi nhân với diện tích từng phòng. Hợp khi phòng hay đổi người, khó đếm đầu người ổn định, nhưng không phản ánh đúng ai bật máy lạnh nhiều hơn.
- Cách 3 — Theo công tơ phụ, trừ hao hụt chung. Mỗi phòng có 1 công tơ phụ riêng để chủ nhà tự đọc số; cộng dồn số của mọi công tơ phụ thường thấp hơn số công tơ tổng — phần chênh lệch (hao hụt đường dây, điện đèn hành lang, máy bơm nước chung) chia đều hoặc chia theo tỷ lệ kWh mỗi phòng đã dùng. Chính xác nhất vì đo đúng từng phòng, nhưng tốn chi phí lắp công tơ phụ ban đầu.
Ví dụ: cùng 1 hoá đơn, 3 cách chia ra 3 kết quả khác nhau
Dãy trọ 4 phòng dùng chung 1 công tơ, tháng này tổng tiền điện đã tính đúng theo quy định là 2.000.000 đồng. Giả sử: phòng A 1 người, 15 m², công tơ phụ 40 kWh; phòng B 2 người, 20 m², 55 kWh; phòng C 3 người, 25 m², 60 kWh; phòng D 2 người, 20 m², 45 kWh (tổng công tơ phụ 200 kWh, công tơ tổng ghi 220 kWh, phần chênh 20 kWh hao hụt chung chia theo đúng tỷ lệ kWh mỗi phòng). Ba cách chia ra ba số khác nhau cho từng phòng, dù tổng vẫn bằng 2.000.000 đồng:
| Phòng | Theo người ở | Theo diện tích | Theo công tơ phụ |
|---|---|---|---|
| A | 250.000 đ | 375.000 đ | 400.000 đ |
| B | 500.000 đ | 500.000 đ | 550.000 đ |
| C | 750.000 đ | 625.000 đ | 600.000 đ |
| D | 500.000 đ | 500.000 đ | 450.000 đ |
| Tổng | 2.000.000 đ | 2.000.000 đ | 2.000.000 đ |
Đây là số tự tính từ ví dụ minh hoạ ở trên, không phải số liệu của một dãy trọ thật — dãy trọ của bạn thay số người/diện tích/công tơ phụ thật vào đúng công thức ở mục trên là ra số tương ứng. Phòng C (đông người nhất, diện tích lớn nhất, dùng nhiều điện nhất qua công tơ phụ) trả nhiều nhất ở cả 3 cách; khác biệt rõ nhất khi 1 phòng ít người nhưng dùng nhiều điện hơn mức trung bình — lúc đó cách 3 (công tơ phụ) mới tính đúng phần phòng đó thật sự dùng.
Cách chia nào công bằng nhất?
Không có cách nào đúng tuyệt đối — chọn theo đặc điểm dãy trọ. Công tơ phụ chính xác nhất vì đo đúng phòng nào dùng bao nhiêu, đáng bỏ chi phí lắp đặt nếu dãy trọ ở dài hạn. Theo đầu người hợp với phòng ở ổn định, không muốn tốn thêm thiết bị. Theo diện tích ít chính xác nhất vì diện tích không nói lên ai bật máy lạnh nhiều hơn, chỉ nên dùng khi không đếm được đầu người ổn định.
Muốn tính nhanh tổng tiền điện cho cả dãy theo đúng bậc thang trước khi chia lại cho từng phòng, dùng máy tính ở mục tổng tiền điện cả dãy phía trên; bảng giá đủ 6 bậc có ở trang máy tính tiền điện theo bậc thang. Nếu nghi ngờ chủ nhà thu cao hơn mức trần cho phép, xem cách kiểm tra ở bài điện nhà trọ theo Thông tư 60. Ngoài tiền điện, an toàn điện trong nhà trọ dùng chung đường dây cũng cần chú ý, xem checklist an toàn điện nhà trọ. Ghi lại kết quả chia mỗi phòng vào mẫu hoá đơn tiền điện nhà trọ để người thuê tự kiểm tra lại được. Tổng hợp mọi việc về tiền điện cho chủ trọ ở trang quản lý tiền điện nhà trọ. Bài này thuộc loạt bài tiết kiệm điện có số cụ thể của Quản Lý Điện.